محمد أبو زهرة ( مترجم : حسين صابرى )
40
خاتم النبيين ( ص ) ( خاتم پيامبران ص ) ( فارسى )
خشنودى خداوند از آنچه رسول خدا انجام داده ، مىدهد و يا خواهد داد . پس همه كردارهاى او مورد رضايت خداوند و بدين معنى « مغفور » است و گناه ناميدن آن مجازى است . بنابراين آنچه از رسول خدا ( ص ) سر زده باشد كه بتوان نام گناه بر آن نهاد ، حدّاكثر خطايى است كه به خاطر آن قابل سرزنش نيست . « 14 » از قبيل آنچه در مورد اسير گرفتن از دشمن در طىّ نبرد بدر صورت گرفت . فلسفه چنين اندك خطاهايى نيز آن است كه پيامبر ( ص ) از اين جهت هم الگو و اسوه اى براى مردم باشد تا مردم بدانند انسان اگر تسليم حكم عقل و انديشه خود شود ممكن است گرفتار خطا شود ، هر چند اين انسان پيامبرى فرستاده شده از جانب خداوند و هر چند خاتم انبياء محمّد ( ص ) باشد و هر چند در صراط مستقيمى باشد كه او رسول خود را بدان هدايت كرد و طريق دعوت اسلام گشت و پس از اين فتح المبين راهى هموار براى همهء مردمان شده بود . يكى از نتايج فتح المبين حديبيّه بيعت همگانى و بيعتهاى پشت سر هم مؤمنان با رسول خدا ( ص ) بود ، آن سان كه خداوند مى فرمايد : « آنان كه با تو بيعت مىكنند با خدا بيعت مىكنند و دست خداوند بر روى دستهاى آنان است . پس هر كس بيعت خود را بشكند به زيان خود بيعت شكسته است و هر كس به آنچه با خداوند بدان پيمان بسته وفا كند خداوند پاداشى بزرگ به او خواهد داد » . « 15 »
--> ( 14 ) همان گونه كه قبلا يادآور شده ايم ما پيامبر ( ص ) را حتّى از ارتكاب چنين خطاهايى نيز معصوم مىدانيم كه اين ضرورت عقل و حكم شرع است . دربارهء اين آيه نيز مراد از « ذنب و گناه » آن گونه كه علّامه طباطباى تقرير فرموده است گناه به معنى اصطلاحى رايج آن يعنى مخالفت با تكليف نيست ، بلكه مراد از آنچه در اينجا ذنب خوانده شده اعمالى است كه از سوى پيامبر ( ص ) در مكّه و پس از آن در مدينه نسبت گرفته و از ديد كافران و يا نزد آنها آثار بدى داشته كه به همان سبب پيامبر را شايستهء مجازات و مورد مخالفت قرار گرفتن مىدانستهاند و مراد از واژهء مغفرت نيز در اين آيه آن است كه خداوند با از ميان بردن شوكت و بنيان قريش آن تبعات و آثارى را كه نزد آنان بر اعمال رسول خدا ( ص ) مترتب شده و آنان آن را گناه مىدانستند پوشاند و آنان را از انديشهء جنگ با او بازداشت - م . ( 15 ) فتح / 10 .